Yeşilvadi daha önce Tekfen’in birçok peyzaj projesini ve uygulamasını başarıyla tamamladı. Tekfen Hep İstanbul Projesi’nin konut projesi, ölçeği ve özgünlüğüyle de dikkat çekici bir çalışma. Konutlar muntazam… Ancak bizi ilgilendiren kısmı bu yapısal yoğunluk içinde peyzaja verilen değer…
Peyzaj projesi ise tek kelimeyle büyüleyici! Projeyi bu denli albenili yapan ise güzel ağaçlar, doğru sirkülasyonlar, iyi tasarlanmış kullanım alanlarından ziyade, 58 dönümlük projenin bir bütün ve uyum içinde tasarlanmış olması. Ve hepsinin yanısıra “sürdürülebilirlik” kavramını hakkıyla yerine getirebilmesi.
Peyzajı ciddiye almak…
Hep İstanbul Projesi, 58 dönüm arsa üzerine inşa edilmiş. Esenyurt ilçesinde bulunan toplu konutta 1424 konut bulunuyor. Yani kendi başına bir semt olacak bir hacme sahip. Dolayısıyla orada yaşayan yaklaşık 4-5 binlik nüfusun sağlıklı ve kaliteli bir ortamda huzurlu vakit geçirebilmeleri, yerinde tasarlanmış dış mekânlarla mümkün olduğu kabul etmek zorundayız. Tasarım ve projenin tamamı bunu sağlayabilmek için peyzaj projesini önem verip ciddiye almışlar.
Otopark yer altına alınırsa yaya…
Örneğin tüm bahçe yaya odaklı olarak düşünülmüş. Otoparkı yer altına alarak kullanılabilecek tüm alanları yayalara tahsis etmişler. Yeraltı otoparklarının üstü ise çatı bahçe olarak tasarlanmış. Arazide dört ana bölge var ve bu bölgeler kot farklılıklarıyla, bitkisel koridorlarla ve kullanılan bitki türleriyle birbirlerinden ayrılmış ve farklı kullanım alanları olarak belirlenmiş.
Çatı bahçeleri yoğun olarak kullanıldığından ağaç kullanımı kısmen kısıtlansa da, eksiklik çiçekli çalı çeşitleriyle giderilirken büyük bir özen gösterilmiş. Kot farklarından doğan üç farklı koridor “Park Bulvar” olarak kurgulanmış. Bu bulvarların üzerine kişisel, fiziksel ve sosyal gereksinimlere yönelik alanlar yerleştirilmiş. Herbir bulvar ise farklı ağaç türleri ile kendi karakterini oluşturmuş.
Bulvarlardan biri Akçaağaç’ın farklı türleri kullanılarak mevsimsel geçişlere ve renklere vurgu yapması için tasarlanırken, diğer bulvarda ıhlamur ağaçları ile alle yapılmış ve yeşilin tonları ile koku ön plana çıkarılmış. Üçüncü bulvarda ise yol ağacı olarak çınar kullanılmış ve çeperinde bulunan koruluğa geçiş görevi üstlenmiş. Farklı kullanımları farklı ağaç türleriyle daha anlaşılır bir hale getirmek, projenin gerçekten tasarım olarak iyi düşünülmüş ve uygulama aşamasında da iyi kurgulanmış olduğunu bize gösteriyor.
İnsanlı Park Bulvarlar…
Paralel olan “Park Bulvar”lar birbirlerine meydanlar, merdiven/rampa sistemleri ile bağlanıyor. Doğu Meydanı (Zeytinli Meydan), arazinin ana girişinde buluşma noktası olarak, girişi ve alan içi sirkülasyonu karşılayan bir meydan olarak tasarlanmış.
Doğu Meydanı’nda yer alan su aynası ise mekanda dördüncü boyutun yaşandığı bir odak olmasını sağlarken, zeytin ve nar ağaçları ile karakter kazandırılmış. Kuzey Meydanı, Park Bulvarlar’ı üst kottan algılatan bu mekânlara takdim alanı olarak hizmet ediyor.
Kuzey Meydan’ı, bir dizi merdiven/rampa ve manolya ağaçları ile yaz- kış yeşil bir örtü altında mekanın kullanımına imkan tanıyor. Güneyde Park Bulvarlar, spor ve yüzme havuz alanları ile son buluyor. İki fonksiyon arasındaki ara yüzde plaza niteliğinde her yaş için oyun alanı tasarlanmış.
Kuzeydoğu’da ise çeperde yer alan koruluğa bağlayan set bahçeler oluşturulmuş. Meşelik olan Park Bulvar’la da entegre olan bu etkinlik alanı çocuk oyun alanları, hareketli su öğesi, mini sahne, oturma alanları ile birlikte programlanmış.
Projenin ince detayları için özel bitkisel üretim…
Tüm alanda mekânlar bitkilerle tanımlanmış, istenmeyen yapısal ögeler, (istinat duvarları gibi) bölgeler yine aynı şekilde herdem yeşil ve kokulu bitkilerle yumuşatılarak kamufle edilmiş. Gözden kaçabilecek tüm küçük detaylar incelikle düşünülmüş. Ayrıca arazide kullanılan ağaçlar en az 20-25 yaşında, boylu ve kuturlu bitkiler. Görsellikleri ön planda ve bu şekilde 1000 civarında ağaç dikilmiş.
Projede kullanılacak bitkisel materyallerin istenilen formlara ulaşması için Yeşilvadi’nin Yalova Safran Köyü’ndeki üretim alanı özel olarak bu projeye için ayrılmış. Böylelikle hem uygulanan yeşil malzeme ortama daha kolay adapte olmuş hem de gerçekleştirilen peyzaj çalışması proje bitiminde kendini etkin bir şekilde göstermiş.
Enerji ve Çevre Dostu Tasarım Sertifikası…
Projede sulama sisteminin bitkilerin pH isteklerine göre düzenlenmesi, yeşil dokunun sürdürülebilirliği açısından önemli bir detay olarak düşünülmüş. Sürdürülebilirlik açısından bir diğer detay ise, proje sahasındaki doğal ağaç varlığı olan fıstık çamlarını maliyeti göze alarak korumaya alıp korulukta yeniden değerlendirilmiş. Proje alanının % 74’ü yeşil alan olarak tasarlanmış.
Yapısal tercihi iyi değerlendiren bitki kullanımları site sakinlerinin konforunu yükseltirken şehirde oluşan “Kentsel Isı Adası Etkisi”ni azaltacak bir sonuç ortaya çıkaracağı ise artık biliniyor. Dile kolay, projede 1000’den fazla ağaç, 80 binden fazla da çiçekli çalı ve perennial kullanılmış.
Bütün bu peyzaj tercihleriyle birlikte yapısal proje LEED (Leadership in Energy and Environmental Design – Enerji ve Çevre Dostu Tasarımlarda İlerleme) sertifikasına sahip ilk toplu konut projelerinden biri olarak da öne çıkaracak.
Geleceğe dönüş için deneyimler…
Yeşilvadi, projenin ekolojik sürdürülebilirliği için yapılması gereken birçok ayrıntıyı özenle yerine getirmiş. Sürdürülebilirliğin kültürünü canlı tutacak küçük ortamlar ve fırsatlar yaratmış. Çünkü sürdürülebilirlik insan bilgisiyle başlıyor. Yeşilvadi bu projede insanların kültürel alışverişini zenginleştirecek mekânlar oluşturmayı çok önemsemiş.
Geniş yeşil alanlar, insanları bir araya getirecek meydanlar, belirli sosyal etkinlikleri, geniş gruplar halinde gerçekleştirmeye olanak sağlayan mekânlar oluşturulmuş. Ekolojik ve biyolojik çeşitliliği artırıcı bitki çeşitliliği ve meyve ağaçlarıyla birçok farklı türde kuş, böcek vb canlı çeşidini bahçesine davet edecek renklilik sağlanmış. Bu ortamda yaşayacak çocuklara aşina olacakları deneyimler edinecekleri bir peyzaj sunmanın önemli olduğuna inanıyoruz.
Bugün sadece küresel ısınmanın yarattığı sorunlar bile insan ve doğa ilişkisinin yeniden gözden geçirmeyi zorunlu hale getiriyor. İnsan yerleşimleri diğer canlı, cansız varlıklar bütünün hayatiyetini sürdürebilmesini dikkate almak zorunda. Zira doğa dikkate alınmayan her süreç için ağır bedellerle ödetmeye devam ediyor.
Yeşilvadi, Tekfen Hep İstanbul Projesi’nin peyzaj tasarımı: Arzu Nuhoğlu
Uygulama: Yeşilvadi
Eskizler: Tolga Aydar
Sürdürülebilirlik…
Birleşmiş Milletler Çevre ve Kalkınma Komisyonu’nun 1987 yılı sonuç bildirgesine göre sürdürülebilirlik, “İnsanlığı, gelecek kuşakların ihtiyaçlarına cevap verme kabiliyetini tehlikeye atmadan, gereksinimlerini sağlayarak, kalkınmayı sürdürülebilmesi” olarak tanımlanıyor.
